ĐẦU TƯ THONG DONG

Đầu tư thong dong là chuỗi các bài viết của tôi chia sẻ về tư duy, kinh nghiệm thực chiến đầu tư trên thị trường Chứng khoán Việt Nam. Quá trình đào tạo các bạn làm nghề Tư vấn đầu tư và cả khách hàng cho các Công ty Chứng khoán, tôi nhận thấy rằng việc đầu tiên chúng ta cần bàn tới trước khi đi vào Mua gì Bán gì đó là hình thành nên hệ tư duy đúng trong đầu tư. Và chuỗi các bài viết này hy vọng sẽ tiếp sức thêm cho bạn trong hành trình đầu tư bền vững và thong dong trên thị trường Chứng khoán Việt Nam.

🎯 Tư vấn trực tuyến
Thứ 2 tới thứ 6 hàng tuần, từ 8h00-17h00
KẾT NỐI NGAY

BẠN ĐANG LỖ 50% VÀ MUỐN CẮT LỖ?

Bạn đang lỗ 50% và đang có ý định cắt lỗ? Khoan đã, hãy đọc xong bài viết này. Rồi bạn sẽ biết nên cắt lỗ hay không và sẽ rút ra được cho mình một thủ thuật cắt lỗ thông minh theo tư duy toán học.

Có rất nhiều cách cắt lỗ, nhưng theo kinh nghiệm thực chiến tự đầu tư (vì tôi cũng đã từng cắt lỗ nhiều lần như bạn) cũng như tư vấn cho khách hàng thì tôi chia làm 2 cách như sau:

1 Cách thứ nhất: Cắt lỗ theo kỹ thuật
Với cách này, tôi đang giả định bạn có trong tay một chiến lược, phương pháp mua bán cụ thể. Và đương nhiên rồi, phương pháp đó sẽ xác định cổ phiếu nào thỏa mãn các tiêu chí để được vào danh mục theo dõi (watchlist), khi nào thì đủ tiêu chí để cho điểm mua, cách đi vốn, và khi nào thì đủ tiêu chí để cho điểm bán. Trong (việc) bán thì có cả bán chốt lời và bán cắt lỗ.
Và thường các phương pháp mua bán sẽ sử dụng các điều kiện theo Phân tích kỹ thuật. Ví dụ, nếu đi theo phương pháp Trend Following (Theo xu hướng) thì bán khi giá xuyên thủng đáy (tạo ra một xu hướng giảm) hoặc sớm hơn là khi giá giảm xuyên thủng đường xu hướng. Còn đi theo phương pháp Kháng cự và Hỗ trợ (Resistance & Support) thì bán khi giá xuyên thủng vùng hỗ trợ, hoặc sớm hơn là khi tiếp cận vùng kháng cự với các tín hiệu xấu kèm theo.
Trên đây chỉ là ví dụ để bạn hiểu việc bán cắt lỗ theo kỹ thuật và cụ thể hơn là theo phương pháp mua bán đã được thiết lập.

Bạn chỉ cần học hành nghiêm túc, rèn luyện chăm chỉ và kỷ luật để xây dựng phương pháp mua bán và trả lời được 4 câu hỏi cơ bản sau:

  • 1️⃣
    Cổ phiếu nào, (và) thỏa mãn tiêu chí nào để được đưa vào danh mục theo dõi của bạn?
  • 2️⃣
    Điều kiện nào xuất hiện thì bạn sẽ mua cổ phiếu đó?
  • 3️⃣
    Bạn đi vốn như thế nào?
  • 4️⃣
    Điều kiện nào xuất hiện thì bạn sẽ bán cổ phiếu đó? (Trong "bán" này có bán chốt lời và bán cắt lỗ).

Nên nhớ rằng, chỉ có 1 cách duy nhất để bạn có thể giao dịch thành công dài hạn trên TTCK, đó chính là xây dựng cho mình một phương pháp hoàn chỉnh và kỷ luật thực hiện theo. Hãy học hành để có năng lực xây dựng phương pháp, sau đó backtest (kiểm thử) trong một khoảng thời gian đủ lâu (tôi nghĩ ít nhất cũng 1 tới 2 năm), bao gồm kiểm thử dữ liệu quá khứ và kiểm thử giao dịch thực tế với số vốn nhỏ trên sàn.

Sau đó thì nghiêm túc kỷ luật thực hiện giao dịch theo phương pháp đó. Quá trình giao dịch cần ghi nhật ký cẩn thận, thực hiện review định kỳ để đúc rút kinh nghiệm và cải tiến cho các kỳ giao dịch tiếp theo.
2 Cách thứ hai: Cắt lỗ theo tư duy toán học

Còn cách cắt lỗ sau đây mới là cách dành cho những nhà đầu tư chưa có phương pháp. Nhưng một lần nữa, tôi mong bạn hãy học hành nghiêm túc và xây dựng cho mình một phương pháp đầu tư hoàn thiện.

Có lẽ bạn từng nghe tới những con số được khuyến nghị cắt lỗ như lỗ 5%, 7%, 10%. Vậy thì đâu mới là gốc rễ tạo ra những con số này? Hay nó chỉ đơn giản là những con số dễ nhớ? Dưới đây chúng ta sẽ cùng nhau làm rõ nhé. Và từ đó, bạn sẽ trả lời được việc khi bạn lỗ 50% thì có nên cắt lỗ hay không.

Đầu tiên, bạn thử đưa số liệu mức lỗ mà bạn đang có vào ô này và nhìn xem, nếu như bạn bán cắt lỗ với mức này thì sau đó, từ khoản tiền vốn còn lại đó, bạn cần đạt lợi nhuận bao nhiêu % thì mới có thể hòa vốn ban đầu.

🧮 CÔNG CỤ TÍNH % LÃI CẦN ĐẠT ĐỂ HÒA VỐN

Nhập mức lỗ hiện tại của bạn để xem cần bao nhiêu % lãi để quay về điểm hòa vốn

%

📋 Bảng Tham Khảo Nhanh

Mức lỗ % Lãi cần đạt Đánh giá
5% 5.26% ✓ Khả thi
10% 11.11% ✓ Khả thi
20% 25.00% ⚠ Khó
30% 42.86% ⚠ Rất khó
50% 100.00% ✗ Gần như không thể
80% 400.00% ✗ Không thể

Nếu như bạn nhập vào mức lỗ 50% thì bạn cần đạt lợi nhuận tới 100% mới có thể hòa vốn. Liệu điều đó có khả thi?

Nhưng bạn sẽ hỏi lại: Nếu không cắt lỗ 50%, lỡ nó lại tiếp tục giảm tiếp, lỗ tới 80% thì sao?

Đúng vậy, nỗi lo lắng đó chính là lực đẩy khiến nhiều nhà đầu tư chấp nhận cắt lỗ dù biết mức lỗ đó rất lớn và khó có thể lấy lại được sau đó. Và ngoài lý do đó thì còn một số lý do nữa cũng xuất hiện nhiều như sau:

  • ✓
    "Bị bán" vì vốn đầu tư là vốn vay, áp lực trả nợ (bên ngoài hoặc call margin từ CTCK), áp lực lãi vay cao.
  • ✓
    "Lo lắng vì nắm phải cổ phiếu rác". Cổ phiếu rác là cổ phiếu có KQKD kém tích cực, tệ hơn là làm ăn kinh doanh thua lỗ.
  • ✓
    "Lo lắng vì sợ còn giảm tiếp". Như trường hợp giả định trên.
  • ✓
    "Bị bán" vì cần rút tiền để sử dụng cho "việc khác".

Dù tôi viết ra tới 4 lý do chính tạo lực đẩy khiến nhà đầu tư phải bán cắt lỗ (dù mức lỗ đang rất lớn và biết rằng khi bán xong khó có thể lấy lại được sau đó), nhưng tôi có thể gom thành 2 lý do chính: Một là sử dụng vốn sai mục đích và Hai là không thấu hiểu doanh nghiệp trước khi đầu tư.

Nếu bạn sử dụng vốn ngắn hạn để giao dịch thì bạn phải xác định việc mua bán cũng ngắn hạn, tuyệt đối không được "ngâm vốn" và phải có mức cắt lỗ nhanh.
Thứ hai là việc đầu tư. Như tôi đã từng chia sẻ ở bài viết "3 điều cần tập trung để đầu tư chứng khoán thành công", bạn cần phải "Thấu hiểu doanh nghiệp mà bạn gửi gắm những đồng tiền tích góp cả một hành trình làm việc gian khổ vào đó". Đừng để tình trạng khi lỗ rồi mới bắt đầu đi nghiên cứu.

"Ngày trước bạn rất lười đọc thông tin, còn giờ "kẹt hàng" nên siêng năng đột xuất, đọc báo cáo phân tích, các loại thông tin không thiếu chữ nào, dù đọc đôi khi không hiểu gì. Nhưng không sao, chủ yếu là kiếm thông tin nào đánh giá cổ phiếu bạn đang nắm "tốt" là được – để cho an tâm thôi. Chứ thực ra tôi biết bạn cũng chẳng có ý định đọc để thấu hiểu gì về cổ phiếu đó. Ví dụ như bạn đọc thấy cổ phiếu được đánh giá xấu, bạn đang lỗ 20%, bạn có bán không? Khó hành động đấy! Nên cứ đọc để bám víu vào những lý do tích cực le lói nào đó. Điều này giúp bạn "gồng lỗ" được tốt hơn."

VẬY THÌ NÊN LÀM GÌ KHI LỖ 50%?

Vậy thì nếu như bạn đang nắm một cổ phiếu tốt, vốn đầu tư có thể tiếp tục "ngâm" thêm thời gian dài và bạn đang lỗ 50% thì bạn nên làm gì?

Trước tiên, nếu như bạn không thỏa mãn các tiêu chí về vốn sử dụng và doanh nghiệp được đánh giá tốt như trên thì chúng ta cần phải bàn kỹ hơn, và tốt nhất bạn hãy liên hệ với tôi để được tư vấn cụ thể và an toàn hơn. Còn dưới đây là cách xử lý cho trường hợp vốn bạn sử dụng có thể tiếp tục "ngâm" thời gian dài thêm và doanh nghiệp bạn nắm được đánh giá tốt.

Với trường hợp này thì tôi khuyên bạn tiếp tục nắm giữ và MUA THÊM.

1 Chuyển từ vị thế mua bán ngắn hạn sang dạng "tích sản" dài hạn
Trước tiên, khi bạn thay đổi vị thế đầu tư này, bạn sẽ thấy tâm lý trở nên thoải mái hơn và hãy hình dung câu chuyện giờ sẽ như sau:
Bạn là một nhà đầu tư tích sản dài hạn, đã mua một số tiền ban đầu vào một doanh nghiệp (chỉ là mua giá hơi cao) và giờ bạn sẽ tiếp tục nắm giữ để chờ giá lên. Vì bạn tin vào doanh nghiệp này đủ nền tảng để tiếp tục làm ăn kinh doanh tích cực, (có) triển vọng ngành và những câu chuyện hấp dẫn dòng tiền vào nó cho thời gian tới (chẳng phải đây là những lý do khiến bạn mua cổ phiếu này thời gian qua hay sao?).
Và giờ bạn sẽ suy nghĩ: Giá cổ phiếu đã được chiết khấu 50% so với cách đây 1-3 tháng, cơ hội vàng để tích lũy thêm, giảm thêm nữa càng tốt, vì giá lại được chiết khấu!
2 Vấn đề giờ là: tiền đâu để mua, hay đi vay mua thêm nhỉ?
KHÔNG! TUYỆT ĐỐI KHÔNG NHÉ!
Vì nếu bạn dùng tiền vay, bạn sẽ dính phải 2 vấn đề:
Bạn đâu biết khi nào cổ phiếu sẽ lên lại, lỡ nó giảm xuống tiếp hoặc đi ngang thì sao? Bạn sẽ bị giam vốn, và lãi vay sẽ ăn mòn lợi nhuận của bạn, áp lực đến hạn nợ lại càng khiến bạn khó mà giữ vị thế nắm giữ.
Vấn đề thứ 2 chính là tâm lý: bạn sẽ vô cùng bất an, từ một nhà đầu tư thong dong để nắm giữ tích lũy hàng "sale-off", bạn tự đẩy mình qua tâm lý của một nhà đầu cơ ngắn hạn.
3 Vậy thì vốn sử dụng để tích lũy chỉ nên là: dòng tiền đều hàng tháng
"Dòng tiền đều" có nghĩa là nó xuất phát từ nguồn thu nhập đều đặn hàng tháng của bạn (ví dụ: tiền lương, tiền cho thuê nhà…) nhưng hãy cân đối thu chi để không bị ảnh hưởng tới cuộc sống thường nhật. Chỉ là có thêm nguồn tiền nhàn rỗi, thay vì ngày trước gửi tiết kiệm ngân hàng thì nay dùng nó để tích sản cổ phiếu đang có.
Và nên định kỳ hàng tháng mua vào đều đặn để giải quyết 2 vấn đề:
Bạn sẽ không biết giá nó sẽ giảm tới đâu, nên cứ đúng kỳ lương là chuyển vào mua thêm, đỡ suy nghĩ tính toán nhức đầu (vì bạn cũng chẳng tính toán gì được đâu, nếu được chắc đã không kẹt hàng như hiện giờ).
Vấn đề quan trọng hơn đó chính là giải tỏa tâm lý "kẹt hàng". Lúc này, tâm lý của bạn sẽ là muốn nó giảm thêm để tháng tới mua được giá thấp hơn. Yên tâm một điều là khi bạn tích được 1 năm đều đặn 12 tháng thì tâm lý lúc này của bạn cực kỳ tích cực, thong dong và còn muốn tích lũy nhiều hơn nếu như cổ phiếu đó giảm.

KẾT LUẬN: 3 ĐIỀU QUAN TRỌNG CẦN RÚT RA

Như vậy, từ bài viết này bạn cần rút ra 3 điều quan trọng:

✓
Thứ nhất: Việc mua bán tốt nhất chính là hãy học tập nghiêm túc để xây dựng cho mình một phương pháp giao dịch hoàn chỉnh. Nhớ các "keyword" quan trọng như tôi đã chia sẻ trên gồm: backtest, kỷ luật, ghi nhật ký giao dịch, review định kỳ, cải tiến liên tục.
✓
Thứ hai: Việc cắt lỗ theo tư duy toán học thì nên tiến hành ở mức % lỗ mà bạn chấp nhận được – tương ứng với mức % hòa vốn có thể lấy lại được. Ví dụ, bạn chấp nhận mức cắt lỗ 10%, vì chỉ cần sau đó bạn lời 11.11% là bạn có thể hòa vốn. Nhưng nếu như bạn cắt lỗ với mức lỗ 30%, thì bạn cần lời sau đó 42.86% thì mới hòa vốn, và nếu điều này là (gần như) không thể với bạn, thì mức lỗ 30% là quá rủi ro.
✓
Thứ ba: Nếu như bạn đang nắm giữ một cổ phiếu tốt, dòng vốn đầu tư có thể kéo dài và mức lỗ hiện đã quá mức bạn có thể cắt lỗ (để đủ năng lực đầu tư lại hòa vốn như ở điều số 2), thì hãy thực hiện chuyển vị thế qua dạng tích sản từ dòng tiền đều hàng tháng. Lưu ý 3 vấn đề chủ chốt cho trường hợp này là: cổ phiếu tốt, vốn dài hạn và dòng tiền đều hàng tháng.
✓
Trường hợp thứ tư: Nếu như bạn đang nắm giữ một cổ phiếu xấu hoặc dòng vốn đầu tư ngắn hạn, (và) mức lỗ hiện tại đã quá mức cắt lỗ để đủ năng lực đầu tư lại hòa vốn, thì hãy liên hệ tôi để chúng ta cùng trao đổi kỹ hơn và có phương án cụ thể cho trường hợp này nhé.

Cảm ơn bạn đã tin tưởng và đọc bài chia sẻ trên của tôi. Nhớ rằng, tôi vẫn mong bạn (thực hiện được) điều thứ nhất, có như vậy bạn mới an tâm đầu tư bền vững thời gian lâu dài trên Thị trường Chứng khoán.
Chúc bạn đầu tư thong dong!

TUYÊN BỐ MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM

Các nội dung trong bài viết này hoàn toàn được xây dựng trên quan điểm cá nhân của chuyên gia. Mục đích chính là nhằm chia sẻ về tư duy và kinh nghiệm thực chiến trên thị trường Chứng khoán Việt Nam của tác giả.

Bản thân nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi ra bất kỳ quyết định đầu tư nào và phải chịu hoàn toàn trách nhiệm đối với các quyết định của mình.

Chuyên gia thực hiện bài viết và Investor Pro sẽ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào liên quan đến những rủi ro hoặc thiệt hại (nếu có) phát sinh từ việc nhà đầu tư sử dụng thông tin trong bài viết này.